فدرال رزرو (Federal Reserve) پیشنهاد ایجاد حساب‌های پرداخت محدود را برای شرکت‌های فعال در حوزه ارزهای دیجیتال و فین‌تک ارائه کرد. این طرح می‌تواند دسترسی مستقیم به خدمات پرداخت فدرال رزرو را بدون نیاز به فعالیت‌های بانکی سنتی فراهم کند.
فهرست مطالب
حساب‌های پرداخت فدرال رزرو؛ دسترسی مستقیم بدون بانکداری سنتی
دسترسی مستقیم به خدمات پرداخت فدرال رزرو یعنی یک شرکت بتواند بدون عبور از یک بانک واسطه، به ریل‌های پرداخت و تسویه بانک مرکزی متصل شود. تا امروز چنین دسترسی عملاً در انحصار بانک‌های دارای مجوز بوده و شرکت‌های رمزارزی و فین‌تک برای انجام تسویه‌های خود ناچار به همکاری با بانک‌های شریک بوده‌اند؛ ساختاری که هم هزینه ایجاد می‌کند و هم ریسک تمرکز و قطع دسترسی را بالا می‌برد.
طرح حساب‌های پرداخت جدید فدرال رزرو دقیقاً همین نقطه را هدف گرفته است: ایجاد یک مسیر سبک‌تر برای نهادهایی که خدمات پرداخت ارائه می‌دهند، اما قصد ندارند یا نمی‌توانند مجوز بانکداری کامل بگیرند. در این چارچوب، نهاد متقاضی به زیرساخت پرداخت دسترسی پیدا می‌کند، بدون آنکه به همه امکانات یک بانک دسترسی داشته باشد.
بر اساس این پیشنهاد، حساب‌های پرداخت جدید امکان دسترسی به تسهیلات اعتباری فدرال رزرو را ندارند و سودی نیز به آنها تعلق نمی‌گیرد. همچنین محدودیت‌هایی مانند سقف ۵۰۰ میلیون دلار یا ۱۰٪ از دارایی‌های مؤسسه مالی اعمال خواهد شد. جزئیات کامل این پیشنهاد در وب‌سایت رسمی فدرال رزرو منتشر شده است.
محدودیت‌های طراحی حساب پرداخت
سقف ۵۰۰ میلیون دلار یا ۱۰ درصد از دارایی‌های مؤسسه مالی، همراه با نبود سود و نبود دسترسی به تسهیلات اعتباری، حساب پرداخت را از یک حساب بانکی معمولی جدا می‌کند. ترازنامه نهاد در این حساب محدود می‌ماند و فدرال رزرو در برابر ریسک اعتباری و نوسان ذخایر محافظت می‌شود؛ در عوض، نهاد می‌تواند پرداخت‌ها را سریع‌تر و با لایه‌های واسطه کمتر انجام دهد.
برای شرکت‌های ارز دیجیتال، چنین دسترسی‌ای می‌تواند به معنای کاهش وابستگی به بانک‌های شریک و کمتر شدن ریسک قطع سرویس باشد. برای فین‌تک‌ها نیز گشودن مسیر تسویه مستقیم می‌تواند هزینه عملیات و زمان نشست وجه را کاهش دهد.
نگاه والر: نوآوری با حفظ ایمنی
کریستوفر والر (Christopher Waller)، از اعضای هیئت مدیره فدرال رزرو، در توئیتی گفت:
این طرح می‌تواند نوآوری را تشویق کند در حالی که ایمنی و کارایی سیستم پرداخت را حفظ می‌نماید.
این جمله چارچوب کلی طرح را نشان می‌دهد: فدرال رزرو نمی‌خواهد دروازه پرداخت را به روی بازیگران جدید ببندد، اما در برابر ریسک‌های سیستمی نیز بی‌تفاوت نیست. حساب محدود، ابزار میانه‌ای است که هم امکان نوآوری را می‌دهد و هم سطح دسترسی را کنترل‌شده نگه می‌دارد.
چالش‌های قانونی
این طرح در حالی مطرح می‌شود که بانک کاستودیا (Custodia Bank) همچنان در حال پیگیری قانونی برای دریافت حساب مستر از فدرال رزرو است. این بانک اخیراً درخواست بررسی مجدد پرونده خود را به دادگاه تجدید نظر ارائه کرده است.
پرونده کاستودیا نشان می‌دهد که موضوع دسترسی به حساب‌های فدرال رزرو فقط یک بحث فنی نیست؛ یک نبرد حقوقی بر سر مرزهای میان بانکداری و فعالیت‌های نوآورانه است. اگر حساب‌های پرداخت محدود به تصویب برسد، ممکن است مسیر تازه‌ای برای نهادهایی باز شود که پیش‌تر پشت درهای حساب مستر مانده بودند.
با این حال، روشن نیست که این چارچوب بتواند پاسخ پرونده کاستودیا باشد یا نه؛ زیرا حساب مستر و حساب پرداخت محدود دو سطح متفاوت از دسترسی هستند. آنچه مشخص است، این است که فدرال رزرو می‌کوشد میان نوآوری، ثبات سیستم پرداخت و چارچوب قانونی موجود تعادل برقرار کند.
بیشتر بخوانید: بازی جدید خزانه‌داری آمریکا چگونه قیمت طلا و نقره را جابجا می‌کند؟
حساب پرداخت فدرال رزرو چه تفاوتی با حساب بانکی معمولی دارد؟
حساب پرداخت جدید به تسهیلات اعتباری فدرال رزرو دسترسی ندارد، سودی به آن تعلق نمی‌گیرد و سقف ۵۰۰ میلیون دلار یا ۱۰ درصد دارایی مؤسسه برای آن اعمال می‌شود؛ در حالی که حساب بانکی معمولی چنین محدودیت‌هایی ندارد.
آیا شرکت‌های ارز دیجیتال با این طرح بانک می‌شوند؟
خیر. طرح فقط دسترسی به خدمات پرداخت را فراهم می‌کند و آن را به فعالیت‌های بانکی سنتی و تسهیلات اعتباری فدرال رزرو گسترش نمی‌دهد.
چرا این طرح برای بازار ارز دیجیتال مهم است؟
زیرا شرکت‌های این حوزه تاکنون برای تسویه و پرداخت به بانک‌های شریک وابسته بوده‌اند. دسترسی مستقیم می‌تواند این وابستگی را کم کند و ریسک قطع دسترسی را کاهش دهد.
پرونده کاستودیا چه ارتباطی با این پیشنهاد دارد؟
کاستودیا برای دریافت حساب مستر از فدرال رزرو در حال پیگیری قانونی است و اخیراً درخواست بررسی مجدد پرونده را به دادگاه تجدید نظر ارائه کرده است. این پرونده نشان می‌دهد مرز دسترسی نهادهای نوآور به سیستم بانکی همچنان محل مناقشه است.
جمع‌بندی
طرح حساب‌های پرداخت محدود فدرال رزرو تلاشی است برای باز کردن مسیری کنترل‌شده به روی شرکت‌های ارز دیجیتال و فین‌تک: دسترسی به خدمات پرداخت، بدون دسترسی به اعتبار و بدون سود، و با سقف ۵۰۰ میلیون دلار یا ۱۰ درصد دارایی مؤسسه. این طرح می‌تواند وابستگی به بانک‌های واسطه را کم کند، اما سرنوشت آن هم به تصمیم نهایی فدرال رزرو و هم به پرونده‌های حقوقی مانند کاستودیا گره خورده است.